Caspian News, 16 шілде. Қашаған кен орнының операторы NCOC (North Caspian Operating Company) компаниясы Қазақстан үкіметі талап етіп отырған 2,3 триллион теңге көлеміндегі экологиялық айыппұлға қатысты ресми мәлімдеме жасады. Редакциямызға жолданған арнайы хатта консорциум айыппұлды да, оған негіз болған айыптауларды да мойындамайтынын және өз уәжін халықаралық арбитражда қорғайтынын нақтылады.
🛡️ Төрелік соттың тыйымы: «Мәжбүрлеп өндіруге болмайды»
Бұған дейін Әділет министрлігі шетелдік компаниялар бұл айыппұлды 2026 жылдың 20 шілдесіне дейін төлеуі тиіс екенін, әйтпесе мәжбүрлеп өндіріп алу шаралары басталатынын ескерткен еді. Алайда NCOC халықаралық құқықтық қорғаныс тетігін іске қосты:
📝 NCOC компаниясының сыртқы байланыс бөлімі:
«UNCITRAL төрелік талқылауы шеңберінде төрелік трибунал Республикаға төрелік шешім шығарылғанға дейін айыппұлды мәжбүрлеп өндіріп алу бойынша қандай да бір шара қолдануға тыйым салатын Қамтамасыз ету бұйрығын шығарды. Біз Республика осы төрелік талқылаудың тұтастығын, соның ішінде өзі бастаған іс жүргізу шеңберінде Қамтамасыз ету бұйрығының талабын ізгі ниетпен сақтайды деп үміттенеміз».
Компания өкілдері Қашағанда күкіртті сақтау және басқаруға қатысты барлық жұмыстар тиісті рұқсаттар негізінде, заң аясында атқарылып жатқанын алға тартуда.
🛢️ Дау неден басталды?
Экологиялық текетірес 2022 жылы жүргізілген тексерістен кейін басталған болатын:
-
⚠️ Күкірттің артық мөлшері: Экологтар Қашағанда рұқсат етілген 773 мың тоннаның орнына іс жүзінде 1,7 миллион тонна күкірттің заңсыз сақталғанын анықтаған.
-
💸 Айыппұл сомасы: Осы ереже бұзушылық үшін мемлекет тарапынан 2,3 триллион теңге (шамамен 5,1 миллиард доллар) көлемінде рекордтық экологиялық айыппұл салынды.
📊 Қашағандағы экологиялық даудың негізгі көрсеткіштері:
| ⚖️ Дауласушы тараптар | 📉 Заңсыз сақталған күкірт көлемі | 💰 Талап етілген айыппұл сомасы | 🛡️ Төрелік соттың қазіргі шешімі |
| • ҚР Үкіметі (Әділет министрлігі)VS• NCOC консорциумы (Қашаған операторы). | • Рұқсат етілгені: 773 мың тонна;• Нақты табылғаны: 1,7 млн тонна. | • 2,3 триллион теңге;• Төлеудің соңғы мерзімі (үкімет бекіткен): 20 шілде, 2026 жыл. | • UNCITRAL трибуналы айыппұлды мәжбүрлеп өндіруге уақытша тыйым салды (Қамтамасыз ету бұйрығы). |