Caspian News, 30 маусым. Қазақстанда әлеуметтік қолдауға мұқтаж отбасыларға мемлекеттік көмек көрсету және олардың нақты әл-ауқатын анықтау шарттары мен талаптары түбегейлі өзгеріске ұшырамақ. Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі бекіткен жаңа ережелер үстіміздегі жылдың 4 шілдесінен бастап ресми түрде күшіне енеді.
Бұған дейін әлеуметтік көмек алар кезде үміткер отбасының тек ресми айлық табысы ғана негізге алынып келсе, енді мемлекет азаматтардың тұрмыс деңгейін көпфакторлы жаңа жүйе бойынша кешенді түрде бағалайтын болады.
Жаңа жүйенің мақсаты: Тек жалақы емес, мүлік те тексеріледі
Жаңа реформаның басты бағыты — мемлекет бюджетінен бөлінетін әлеуметтік қаржының шынайы мұқтаж жандарға жетуін қамтамасыз ету және атаулы әлеуметтік көмектің (АӘК) тиімділігін арттыру. Осы мақсатта арнайы комиссия мен цифрлық жүйелер тек ресми жалақыға ғана қарамай, мынадай маңызды факторларды жіті сүзгіден өткізеді:
-
🏢 Жылжымайтын мүлік қоры: Отбасының меншігіндегі пәтер, үй және жер телімдерінің нақты саны тексеріледі;
-
🚘 Автокөлік көрсеткіштері: Тіркеуде тұрған көліктердің саны, олардың шыққан жылы мен қозғалтқыш көлемі (объемы) есепке алынады;
-
💳 Қаржылық айналымдар: Отбасы мүшелерінің жасаған ірі сатып алулары, коммерциялық несиелері немесе өзге де ірі ақша аударымдары сарапталады;
-
👨👩👧👦 Демографиялық жағдай: Отбасындағы еңбекке жарамды тұлғалардың жұмыспен қамтылу деңгейі мен кәмелетке толмаған балалар саны назарға алынады.
💻 Қағазсыз формат және толық автоматтандыру:
Бұл бағалау процесі толықтай автоматтандырылған жүйелер мен Отбасының цифрлық картасы (ОЦК) арқылы жүзеге асырылады. Мемлекеттік органдардың интеграцияланған ортақ базасы үміткерлердің шынайы тұрмысын ешқандай қағаз құжатсыз-ақ және адами факторсыз анықтауға толық мүмкіндік береді.
Кімдерге көмек берілмеуі мүмкін?
Жаңа ереже бойынша, егер отбасының ресми кірісі (жалақысы) төмен болғанымен, мемлекеттік базаларда олардың меншігінде бірнеше жылжымайтын мүлік нысаны немесе қымбат автокөліктер бар екені анықталса, әлеуметтік көмек тағайындаудан бас тартылады.
Екінші жағынан, бұл қадам нақты көмекке зәру болып отырған, бірақ бұған дейін түрлі құжаттық кедергілер мен бюрократияға тап болып, жәрдемақы ала алмай келген отбасыларды жедел анықтап, оларға проактивті (автоматты) түрде жәрдем беруді жылдамдатады.
4 шілдеден бастап АӘК тағайындау жүйесіндегі басты өзгерістер (2026 жыл):
| 🗓️ Жаңа ереженің күшіне енуі | 📊 Бұрынғы жүйенің талабы | 🔍 Жаңа көпфакторлы жүйенің сүзгісі | 💻 Тексеру құралы мен әдісі |
| 2026 жылғы 4 шілде (Ресми қолданысқа енеді). | 💵 Тек ресми айлық табыс (тек қағаздағы жалақы есептелді). | • Жылжымайтын мүлік саны;• Көліктің шыққан жылы мен көлемі;• 💳 Ірі несиелер мен сатып алулар. | 📱 Отбасының цифрлық картасы (Қағазсыз, автоматты интеграция). |